Door Dennis Von Dutch
Ik las onlangs een uitgebreid achtergrondartikel van Natuur & Milieu over de staat van ons drinkwater, en het bleef lang bij me hangen. Niet omdat het sensationeel geschreven was, integendeel. Juist de nuchtere toon maakte het zwaar. Het is een goed en gedegen stuk, en ik wil de kern ervan met je delen, samen met mijn eigen kijk erop.
Want dit raakt ons allemaal. Iedere dag. Met elke slok.
Het probleem zit al bij de bron
We denken vaak dat de waterzuivering het werk doet. Water erin, schoon water eruit. Maar het begint al eerder: bij de bronnen zelf. En die staan steeds verder onder druk.
Zestig procent van ons drinkwater komt uit grondwater. Veertig procent uit oppervlaktewater zoals rivieren en meren. Beide zijn vervuild, en de vervuiling neemt toe. In meer dan 75 procent van de grondwaterwinningen in Nederland worden resten van bestrijdingsmiddelen gevonden. In ruim een derde van de meetpunten worden zelfs één of meer stoffen boven de toegestane norm gevonden.
Wat het extra zorgwekkend maakt: vervuiling in grondwater wordt pas jaren later zichtbaar bij de drinkwaterbron. Chemische stoffen doen er soms decennia over om diep genoeg door te dringen. Tegen de tijd dat ze opduiken, is ingrijpen vaak te laat.
Op bijna alle meetpunten in het oppervlaktewater worden ook bestrijdingsmiddelen aangetroffen. Meer dan 150 verschillende stoffen zijn er al geïdentificeerd. De normen worden op meer dan de helft van de locaties minstens één keer overschreden.
PFAS: de stoffen die nooit verdwijnen
Naast bestrijdingsmiddelen is er een tweede categorie die me persoonlijk bijzonder bezighoudt: PFAS. Ze worden “forever chemicals” genoemd, en die naam is niet overdreven. Ze breken vrijwel niet af, hopen zich op in het milieu en in ons lichaam, en zitten inmiddels overal.
PFAS in drinkwater
Bij meer dan de helft van de metingen in drinkwater uit rivierwater overschrijdt de PFAS-concentratie de indicatieve richtwaarde van het RIVM. Bij grondwater is dat bij één op de tien metingen het geval.
PFAS in ons bloed
Bijna de hele Nederlandse bevolking heeft meer PFAS in het bloed dan gezond wordt geacht. Langdurige blootstelling kan het immuunsysteem aantasten, de hormoonhuishouding verstoren en mogelijk leiden tot ernstige ziekten.
En dan is er nog TFA: een afbraakproduct van PFAS dat bijzonder goed oplost in water, gemakkelijk doordringt tot het grondwater, en met geen enkele bestaande zuiveringstechniek verwijderd kan worden. Denemarken heeft pesticiden die TFA produceren al verboden. In Nederland wordt TFA in de Rijn gemeten in hogere concentraties dan andere PFAS-stoffen.
“Als een stof niet verwijderd kan worden met bestaande zuiveringstechnieken, is filteren aan de bron, thuis, de meest logische volgende stap.”
Dennis Von Dutch
Wat dit betekent voor jou thuis
Ons kraanwater voldoet aan de officiële normen. Dat is geen leugen. Maar zoals Natuur & Milieu ook aangeeft: die normen houden niet altijd gelijke tred met de nieuwste wetenschappelijke inzichten. En wanneer ook de blootstelling via voedsel wordt meegeteld, overschrijdt de totale PFAS-inname van veel Nederlanders de gezondheidskundige grenswaarde al.
De politiek en de industrie werken aan oplossingen, en dat is goed. Maar die processen kosten tijd, decennia soms. Ondertussen drink jij elke dag water. Dat is voor mij de reden dat ik zo overtuigd ben van het belang van filteren aan de bron, thuis, zelf. Niet vanuit angst, maar vanuit gezond verstand.
Een goed waterfilter haalt aantoonbaar een groot deel van de chemicaliën, medicijnresten en PFAS-verbindingen uit je water. Niet elk filter doet dat even goed. Vraag altijd om onafhankelijke testrapporten van een extern laboratorium. Die bewijzen wat het filter echt doet, niet wat de brochure belooft.
Geen paniek, wel actie
Ik wil dit eerlijk zeggen: ik schrijf dit niet om onrust te zaaien. Ons kraanwater is veilig genoeg om te overleven, en vergeleken met veel landen ter wereld drinken we nog steeds uitstekend water. Maar “veilig genoeg” en “zo goed als mogelijk” zijn twee heel verschillende dingen.
We weten dat de bronnen vervuilen. We weten dat bepaalde stoffen de zuivering passeren. We weten dat de langetermijneffecten van dagelijkse blootstelling aan lage concentraties chemische stoffen nog niet volledig in beeld zijn. Dat weten is al genoeg reden om iets te doen wat je zelf kunt doen: je eigen water filteren.
Dank aan Natuur & Milieu voor het heldere en goed onderbouwde artikel. Lees het hier in zijn geheel.
Groet, Dennis
Klaar voor écht zuiver water?
Ontdek het Water Blessings systeem en bestel direct in de webshop.